Znany jest już pełen program nowego festiwalu literackiego Apostrof , który przez kilka dni sprawi, że cała Polska będzie czytać.
Impreza ma wyjątkowy rozmach - odbędzie się jednocześnie w kilku miastach, a jej bohaterami będą prawdziwe gwiazdy polskiej i zagranicznej literatury, m.in. Jaume Cabré, Diane Ducret, Olga Tokarczuk czy Zygmunt Miłoszewski .
Premiery, goście, spotkania
Najwięcej uwagi zwracają - a i pewnie najwięcej widzów przyciągną - spotkania z zagranicznymi gwiazdami literatury. I nic dziwnego, bo to rzeczywiście pisarze ze współczesnej pierwszej ligi.
Jaume Cabré, kataloński mistrz opowieści z wielką historią w tle, w ostatnim czasie błyskawicznie stał się jednym z najpopularniejszych pisarzy w Polsce. Diane Ducret zyskała sporą popularność za sprawą swoich książek o kobietach wielkich dyktatorów, a Marc Elsberg bardzo skutecznie straszy swoimi thrillerami technologicznymi.
Uczestników imprezy z pewnością ucieszy, że będą pierwszymi, którzy mogą wziąć do ręki najnowsze dzieła swoich ulubionych pisarzy. To właśnie na festiwalu uroczyste premiery będą miały jeszcze ciepłe dzieła kilku twórców: wydawnictwo Marginesy zaprezentuje "Cień Eunucha" Jaume Cabrégo, Wydawnictwo Literackie przedstawi bardzo długo oczekiwane w Polsce tłumaczenie książki "Beatlesi. Powieść", najbardziej cenionej pozycji w dorobku norweskiego kandydata do Nagrody Nobla Larsa Saabye Christensena. Nowe książki przywiozą na festiwal także Paullina Simons ("Samotna gwiazda", Wydawnictwo Świat Książki) i Jacek Dehnel ("Krivoklat", Wydawnictwo Znak Literanova).
Ważnym, jeśli nie wręcz najważniejszym, elementem imprezy będą oczywiście spotkania z pisarzami, zarówno zagranicznymi, jak i polskimi. Spotkań będzie mnóstwo, i co bardzo istotne: odbywać się będą we wszystkich miastach, w których zaplanowano festiwal. Pisarze będą więc podróżować między Pomorzem, Śląskiem, Wielkopolską, Mazowszem i Małopolską, żeby dotrzeć do czytelników z różnych regionów Polski. Spotkania z zaproszonymi autorami prowadzić będą literaturoznawcy i dziennikarze. Wśród bohaterów poszczególnych rozmów znaleźć można zarówno specjalistów od prozy (m.in. Olga Tokarczuk, Wiesław Myśliwski, Janusz Głowacki, Jerzy Pilch), literatury faktu (m.in. Jacek Hugo-Bader, Magdalena Grzebałkowska), jak i fantastyki (m.in. Robert J. Szmidt, Jacek Komuda).
Wrocławskie podziemia, rady vlogera i losy polskiej prowincji
Swoją premierę na festiwalu będą miały również polskie książki. Zważywszy na to, jaką sławą cieszy się wśród polskich czytelników Katarzyna Grochola, można się domyślać, że to jej powieść będzie jedną z pożądanych nowości. Tym bardziej że popularna pisarka milczała przez prawie pół dekady. Powraca książką "Przeznaczeni" (Wydawnictwo Literackie), której akcja rozgrywa się w Polsce i w USA. To współczesna historia pięciu osób, które mimo że żyją obok siebie, przez długi czas zupełnie nie dostrzegają, jak wiele je łączy.
Do zupełnie innego świata przeniesie swoich czytelników Robert J. Szmidt , jeden z najpopularniejszych rodzimych pisarzy specjalizujących się w fantastyce. On także przygotował dla swoich wielbicieli coś specjalnego - kolejny odcinek popularnego cyklu powieściowego "Metro 2033", zatytułowany "Wieża" (Wydawnictwo Insignis). Akcja nowej książki rozgrywa się we Wrocławiu niedługo po tragicznych zdarzeniach, w wyniku których znany dotąd świat właściwie przestał istnieć. Życie przeniosło się do pełnych niebezpieczeństw podziemi.
Kolejną festiwalową nowością będą "Kropki", premierowa książka Włodka Markowicza. To jeszcze jeden dowód na to, że nowe gwiazdy rodzimej popkultury: blogerzy, vlogerzy i youtube'rzy, okazują się czasami także sprawnymi pisarzami. Markowicz, znany przede wszystkim z kanału Lekko Stronniczy , napisał nader osobistą, oczywiście lekko stronniczą książkę o - jak sam mówi - rzeczach, o których sam chciałbym usłyszeć jeszcze kilka lat temu.
Piotr Nesterowicz , kolejna gwiazda festiwalu, zasłynął jako mistrz reportażu historycznego. To on jest autorem książki "Cudowna", opowiadającej o cudzie maryjnym w jednej z polskich wsi, a raczej o tym, jak to wydarzenie wpłynęło na życie miejscowej społeczności. Tym razem w książce "Każdy został człowiekiem" (Wydawnictwo Czarne) Nesterowicz sięga jeszcze głębiej do historii polskiej prowincji. Opisał doświadczenia młodych ludzi urodzonych na wsi w czasie wojny i tuż po niej, którzy stali się głównymi bohaterami przemian społecznych w latach pięćdziesiątych.
To właśnie ich dotyczył fenomen tzw. awansu społecznego, który był jednym z najważniejszych demograficznych projektów PRL-u. Nesterowicz bada, jak ten świetnie prezentujący się w partyjnych statystykach projekt rzeczywiście przekładał się na życie młodych ludzi ze wsi i małych miejscowości.
Spacerując z książką w ręku
Nowości książkowe to niejedyna atrakcja, którą przygotowali pomysłodawcy festiwalu. Ta z pewnością zainteresuje nie tylko wielbicieli literatury, ale także miłośników podróżowania i odkrywania miast (szczególnie tych, w których będą się odbywać imprezy Apostrofu). Chodzi o spacery literackie. To specjalnie przygotowane piesze wycieczki, podczas których wybrani pisarze będą opowiadać o mieście w zupełnie nietypowy sposób: przez pryzmat swoich książek, których akcję umieścili na terenie danej metropolii.
Przewodnikiem po Poznaniu będzie Ryszard Ćwirlej, który oprowadzi wszystkich chętnych trasą, którą przechadza się komisarz Antoni Fischer, bohater jego powieści "Tam ci będzie lepiej". Warszawę od "cwaniackiej" strony zaprezentuje Sylwia Chutnik , która pokaże, gdzie bawią się tytułowe "Cwaniary" z jej powieści. Szczecin będzie można poznać na dwa sposoby: od podziemnej strony miasto zaprezentuje Leszek Herman, autor książki "Sendinum. Wiadomości z podziemi". Swoją perspektywę Szczecina przedstawi natomiast Michał R. Wiśniewski, autor powieści "God hates Poland" .
Sara Schulz, tytułowa bohaterka cyklu powieściowego Nadii Szagdaj "Kroniki Sary Schulz", będzie z kolei literacką patronką spaceru po Wrocławiu. Po Sosnowcu oprowadzi chętnych Zbigniew Białas, naukowiec i podróżnik, autor sosnowieckiego cyklu kryminałów retro, który otworzyła powieść "Korzeniec".
Na literacko-środowiskowo-alkoholową wędrówkę po Krakowie zaprasza za to świeżo upieczony laureat Paszportu "Polityki" Łukasz Orbitowski. Pokaże, gdzie się piło w Krakowie oraz gdzie przy piciu rozmawiało się o życiu i literaturze.
Jedna z najbardziej cenionych autorek tzw. "literatury kobiecej", Małgorzata Warda, zabierze uczestników spaceru w podróż po ukochanej Gdyni, żeby przybliżyć miejsca, w których rozgrywa się akcja jej powieści, m.in.: "Środka lata" czy "Dziewczynki, która widziała zbyt wiele".
Łódzkie Bałuty będą z kolei znakomitym tłem do opowieści Joanny Fabickiej - oprowadzi ona uczestników spaceru po miejscach, w których prawdziwe życie poznaje dziesięcioletnia Zosia, bohaterka jej powieści "Rutka".
Debatując o Polsce i literaturze
Pierwsza edycja festiwalu Apostrof zapowiada się bardzo mocno jeszcze pod jednym względem: organizatorzy postarali się, żeby impreza miała silną podbudowę intelektualną. Zapewnić ją mają codzienne debaty, odbywające się w warszawskich teatrach: Powszechnym i Dramatycznym.
Z programowego - a w pewnym sensie także z obywatelskiego - punktu widzenia najistotniejsza wydaje się debata, która w poniedziałek, 16 maja, rozpocznie cykl dyskusji. Zatytułowano ją bardzo znacząco: "A to Polska właśnie". Pytania o to, jak się zmienia Polska i co z tego wynika w sensie politycznym i praktycznym, zada sobie troje pisarzy młodego pokolenia, którzy w swoich książkach zajmują się taką tematyką: Małgorzata Halber , autorka "Najgorszego człowieka na świecie", w którym przeprowadza błyskotliwą analizę stanu psychicznego współczesnego człowieka, Michał R. Wiśniewski, który w "God hates Poland" zastanawia się, co się może stać z Polską i całym światem w najbliższej przyszłości zdominowanej przez nowoczesne technologie, i Kuba Wojtaszczyk, autor książki "Kiedy zdarza się przemoc, lubię patrzeć" , opowiadającej o tym, jak młodzi ludzie sobie radzą - czy raczej jak sobie nie radzą - na rynku pracy. Rozmowę prowadzić będzie kuratorka festiwalu, pisarka i aktywistka społeczna Sylwia Chutnik.
Debata z udziałem Marty Abramowicz, Andrzeja Ledera i Karola Modzelewskiego odbywać się będzie pod tytułem "Byliśmy głupi?". To znamienne hasło zaczerpnięte ze słynnego wywiadu Grzegorza Sroczyńskiego z Marcinem Królem i książki tego drugiego, będących symbolem ekspiacji środowiska polskich liberałów z "grzechów" z czasów transformacji. Debatę poprowadzi Sławomir Sierakowski z "Krytyki Politycznej".
Gorąco może być drugiego dnia festiwalu, kiedy o kryzysie emigracyjnym rozmawiać będzie kilku mistrzów literatury faktu, m.in. Lidia Ostałowska i Artur Domosławski. Debatę będzie moderował publicysta Roman Kurkiewicz.
Kolejne dyskusje będą już bardziej wprost nawiązywały do literatury. Jedna z nich będzie dotyczyła fenomenu polskiego kryminału, który w ostatnim czasie rozkwita. W programie znalazły się też rozmowy o różnych sposobach pisania o historii, obecności polskiej wsi w literaturze, miejscu pisarek na rynku literackim, swoistej mody na pisanie książek przez blogerów, i wreszcie - skutecznego promowania czytelnictwa. To nadal poważny problem - według badań Polacy są wśród najmniej czytających narodów w Europie.
Pierwsza edycja Apostrofu. Międzynarodowego Festiwalu Literatury odbędzie się w dniach 16-22 maja. Organizatorem imprezy jest Empik.
Pełen program festiwalu dostępny jest na stronie www.festiwalliteratury.pl
Spacery literackie odbędą się w: Poznaniu, Warszawie, Szczecinie, Wrocławiu, Katowicach, Krakowie, Gdańsku i Łodzi
Przemysław Gulda. Dziennikarz "Gazety Wyborczej" od 2000 roku. Pisze o kulturze. Relacjonuje festiwale muzyczne na całym świecie. Ma w dorobku dwie książki: powieść "Siedemnaście sekund" i zbiór opowiadań "Chłopcy i dziewczęta w Polsce", jest współautorem alternatywnego przewodnika "Zrób to w Trójmieście" (wyd. Agora). We wrześniu ukazała się jego książka "Moi sąsiedzi nie żyją" - reportaż o gdańskich Żydach.