Ile jest wróbli w Warszawie?
Ile jest wróbli w Warszawie Wspólny projekt Gazeta.pl i Instytutu Reportażu o Warszawie 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie. (Rys. Marta Kondrusik/Gazeta.pl)
Ile jest wróbli w Warszawie Wspólny projekt Gazeta.pl i Instytutu Reportażu o Warszawie 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie. (Rys. Marta Kondrusik/Gazeta.pl)

W 1938 roku w prestiżowych "Wiadomościach Literackich" pojawiła się bardzo interesująca i nieco żartobliwa publikacja statystyczna dotycząca Warszawy. W 1982 roku w "Przeglądzie Tygodniowym" powstał tekst-nawiązanie: poszukano tych samych danych i zestawiono je z tamtymi, aby przyjrzeć się zmieniającej się Warszawie. W roku 2024 podobną tytaniczną pracę wykonał dziennikarz Gazeta.pl Kacper Kolibabski. Poniżej przedstawiamy graficzny efekt tej statystycznej zabawy.

Krótki artykuł 'statystyczny' Jerzego Michałowskiego tuż przed wojną zamieściły warszawskie "Wiadomości Literackie". Dziś tekst ten zalicza się do klasyki reportażu i reportażowych varsavianów. W prasie społeczno-kulturalnej Polski powojennej kilkakrotnie wracano do tego wiele mówiącego obrazu Warszawy z lat 1937-1938, zestawiając go z obrazem Stolicy dzisiejszej. Robimy to i my

- pisał w latach osiemdziesiątych "Przegląd Tygodniowy", gdy zdecydował się na przetrząsanie warszawskich danych statystycznych i zestawienie ich z tymi sprzed ponad czterdziestu laty.

Po kolejnych czterech dekadach z okładem Warszawie przygląda się Gazeta.pl, a mrówczą pracę z danymi statystycznymi wykonał Kacper Kolibabski, dziennikarz Next.Gazeta.pl. Materiały przebrał Jan Wąsiński, a o stronę graficzną zadbała Marta Kondrusik.  

Zapraszamy do - oby lekkiej - lektury!

Treść z kolumn dotyczących lat 1937 i 1979 w większości przypadków została zachowana w niezmienionym brzmieniu.

***

Listy z Warszawy i do Warszawy - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie.
Listy z Warszawy i do Warszawy - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie. Rys. Marta Kondrusik/Gazeta.pl
Analfabetyzm w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie.
Analfabetyzm w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie. Rys. Marta Kondrusik/Gazeta.pl
Frekwencja na koncertach w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie.
Frekwencja na koncertach w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie. Rys. Marta Kondrusik/Gazeta.pl
Popularność wyścigów konnych w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie.
Popularność wyścigów konnych w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie. Rys. Marta Kondrusik/Gazeta.pl
Liczba samochodów osobowych w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie.
Liczba samochodów osobowych w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie. Rys. Marta Kondrusik/Gazeta.pl
Odsetek ulic w Warszawie pozbawionych bruku i asfaltu - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie.
Odsetek ulic w Warszawie pozbawionych bruku i asfaltu - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie. Rys. Marta Kondrusik/Gazeta.pl
Liczba turystów w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie.
Liczba turystów w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie. Rys. Marta Kondrusik/Gazeta.pl
Liczba łóżek hotelowych w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie.
Liczba łóżek hotelowych w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie. Rys. Marta Kondrusik/Gazeta.pl
Ilość wody w Wiśle i ile wody przypada na mieszkańca Warszawy - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie.
Ilość wody w Wiśle i ile wody przypada na mieszkańca Warszawy - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie. Rys. Marta Kondrusik/Gazeta.pl
Spożycie mleka w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie.
Spożycie mleka w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie. Rys. Marta Kondrusik/Gazeta.pl
Liczba studentów szkół wyższych w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie.
Liczba studentów szkół wyższych w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie. Rys. Marta Kondrusik/Gazeta.pl
Liczba sklepów w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie.
Liczba sklepów w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie. Rys. Marta Kondrusik/Gazeta.pl
Podłączenie do kanalizacji w Warszawie i jaki odsetek jest jej pozbawiony - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie.
Podłączenie do kanalizacji w Warszawie i jaki odsetek jest jej pozbawiony - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie. Rys. Marta Kondrusik/Gazeta.pl
Liczba toalet publicznych w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie.
Liczba toalet publicznych w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie. Rys. Marta Kondrusik/Gazeta.pl
Populacja Warszawy - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie.
Populacja Warszawy - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie. Rys. Marta Kondrusik/Gazeta.pl
Skala zjawiska pomieszkiwania 'kątem' w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie.
Skala zjawiska pomieszkiwania 'kątem' w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie. Rys. Marta Kondrusik/Gazeta.pl
Liczba szkół podstawowych w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie.
Liczba szkół podstawowych w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie. Rys. Marta Kondrusik/Gazeta.pl
Dzieci nieuczęszczające do szkół w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie.
Dzieci nieuczęszczające do szkół w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie. Rys. Marta Kondrusik/Gazeta.pl
Nieślubne dzieci w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie.
Nieślubne dzieci w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie. Rys. Marta Kondrusik/Gazeta.pl
Ławki parkowe w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie.
Ławki parkowe w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie. Rys. Marta Kondrusik/Gazeta.pl
Wysokość wydatków na oświatę i kulturę w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie.
Wysokość wydatków na oświatę i kulturę w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie. Rys. Marta Kondrusik/Gazeta.pl
Wizyty w teatrach w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie.
Wizyty w teatrach w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie. Rys. Marta Kondrusik/Gazeta.pl
Wizyty w zoo w Warszawie i... na zawodach sportowych - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie.
Wizyty w zoo w Warszawie i... na zawodach sportowych - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie. Rys. Marta Kondrusik/Gazeta.pl
Populacja Warszawy w stosunku do całego kraju - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie.
Populacja Warszawy w stosunku do całego kraju - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie. Rys. Marta Kondrusik/Gazeta.pl
Liczba druków (wydawnictw nieperiodycznych) innych niż gazety i czasopisma w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie.
Liczba druków (wydawnictw nieperiodycznych) innych niż gazety i czasopisma w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie. Rys. Marta Kondrusik/Gazeta.pl
Liczba adwokatów w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie.
Liczba adwokatów w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie. Rys. Marta Kondrusik/Gazeta.pl
Liczba odnotowanych przestępstw w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie.
Liczba odnotowanych przestępstw w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie. Rys. Marta Kondrusik/Gazeta.pl
Liczba ukaranych osób w Warszawie pod wpływem - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie.
Liczba ukaranych osób w Warszawie pod wpływem - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie. Rys. Marta Kondrusik/Gazeta.pl
Liczba przypadków zakłóceń porządku publicznego w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie.
Liczba przypadków zakłóceń porządku publicznego w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie. Rys. Marta Kondrusik/Gazeta.pl
Koszt utrzymania łabędzi w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie.
Koszt utrzymania łabędzi w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie. Rys. Marta Kondrusik/Gazeta.pl
Wybrane statystyki zdrowotne w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie.
Wybrane statystyki zdrowotne w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie. Rys. Marta Kondrusik/Gazeta.pl
Liczba wypalanych papierosów w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie.
Liczba wypalanych papierosów w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie. Rys. Marta Kondrusik/Gazeta.pl
Liczba przejazdów komunikacją miejską w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie.
Liczba przejazdów komunikacją miejską w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie. Rys. Marta Kondrusik/Gazeta.pl
Spożycie mięsa w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie.
Spożycie mięsa w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie. Rys. Marta Kondrusik/Gazeta.pl
Aktywność lombardów w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie.
Aktywność lombardów w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie. Rys. Marta Kondrusik/Gazeta.pl
Liczba małżeństw i urodzeń dzieci w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie.
Liczba małżeństw i urodzeń dzieci w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie. Rys. Marta Kondrusik/Gazeta.pl
Liczba kóz w Warszawie i... liczba nowych aresztantów w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie.
Liczba kóz w Warszawie i... liczba nowych aresztantów w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie. Rys. Marta Kondrusik/Gazeta.pl
Zieleń w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie.
Zieleń w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie. Rys. Marta Kondrusik/Gazeta.pl
Liczba pożarów i... zużytych zapałek w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie.
Liczba pożarów i... zużytych zapałek w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie. Rys. Marta Kondrusik/Gazeta.pl
Żniwa gruźlicy w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie.
Żniwa gruźlicy w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie. Rys. Marta Kondrusik/Gazeta.pl
Liczba odwiedzających Zachętę w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie.
Liczba odwiedzających Zachętę w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie. Rys. Marta Kondrusik/Gazeta.pl
Liczba służących i strażaków w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie.
Liczba służących i strażaków w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie. Rys. Marta Kondrusik/Gazeta.pl
Liczba kobiet w Warszawie w porównaniu do liczby mężczyzn w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie.
Liczba kobiet w Warszawie w porównaniu do liczby mężczyzn w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie. Rys. Marta Kondrusik/Gazeta.pl
Liczba latarni w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie.
Liczba latarni w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie. Rys. Marta Kondrusik/Gazeta.pl
Psy, koty, konie i WRÓBLE, jak zawsze w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie.
Psy, koty, konie i WRÓBLE, jak zawsze w Warszawie - 87 lat temu, 45 lat temu i współcześnie. Rys. Marta Kondrusik/Gazeta.pl

Poniższy tekst powstał i został opublikowany w ramach projektu "Ile jest wróbli w Warszawie", finansowanego przez m.st. Warszawę.

***

W ramach projektu przypominamy pięć reportaży dotyczących Warszawy opublikowanych w ostatnim stuleciu. Przygotowaliśmy także pięć nowych artykułów nawiązujących do miejsc i problemów poruszonych w tekstach historycznych.

Zapraszamy do lektury TUTAJ